Awdurdodau tân ac achub

Er bod y Fire Services Act 1947 (FSA 1947) wedi ei diddymu erbyn hyn, mae rhai o'i threfniadau (fel y’i diwygiwyd gan y Local Government (Wales) Act 1994) yn parhau i fodoli. Mae adran 4 o FSA 1947 yn cynnwys darpariaeth mai’r cyngor sir neu’r cyngor bwrdeistref sirol yw’r awdurdod tân ac achub ar gyfer ardal yng Nghymru.

Roedd adran 6 o FSA 1947 yn caniatáu ar gyfer creu awdurdodau tân cyfun dan orchymyn yr Ysgrifennydd Gwladol. Ym 1995 cafodd gorchymynion eu gwneud gan greu tri awdurdod tân ac achub yng Nghymru: Awdurdod Tân Gogledd Cymru, Awdurdod Tân Canolbarth a Gorllewin Cymru ac Awdurdod Tân De Cymru. (Gweler North Wales Fire Services (Combination Scheme) Order 1995, Mid and West Wales Fire Services (Combination Scheme) Order 1995 a’r South Wales Fire Services (Combination Scheme) Order 1995.)

Cafodd FSA 1947 ei diddymu a’i disodli gan FRSA 2004 a ddarparodd mai’r cyngor sir neu’r cyngor bwrdeistref sirol yw’r awdurdod tân ac achub ar gyfer ardal. Cafodd y gorchmynion cyfun a wnaed dan FSA 1947, fodd bynnag, eu hachub gan adran 4 o FRSA 2004 ac felly maent yn parhau mewn grym.

O’r herwydd, y cyrff a sefydlwyd yn sgil gorchmynion cyfun a wnaed gan yr Ysgrifennydd Gwladol ym 1995 yw’r awdurdodau tân ac achub yng Nghymru o hyd:

  • Awdurdod Tân Gogledd Cymru,
  • Awdurdod Tân Canolbarth a Gorllewin Cymru,
  • Awdurdod Tân De Cymru.

Mae’r gorchmynion cyfun yn gwneud darpariaeth yn ymwneud â chyfansoddiad pob awdurdod, a phenodi ei aelodau. Maent hefyd yn sefydlu brigâd dân a chronfa gwasanaeth tân cyfunedig ar gyfer pob ardal ac yn darparu ar gyfer gweinyddu cyllid yr awdurdod.

Mae FRSA 2004 yn cyflwyno swyddogaethau craidd yr awdurdodau tân ac achub ac yn cynnwys gwneud darpariaeth ar gyfer diffodd tân sy’n cynnwys, ymhlith pethau eraill, darparu staff personél, gwasanaethau a chyfarpar angenrheidiol yn effeithlon i fodloni’r holl ofynion arferol, a gwneud trefniadau ar gyfer ymdrin â galwadau am gymorth. Mae'r swyddogaethau eraill yn cynnwys gwneud darpariaeth i hyrwyddo diogelwch tân, diffodd tân, diogelu bywyd ac eiddo pan fo tân ac achub pobl mewn damweiniau ffyrdd.

Mae Gweinidogion Cymru yn arfer rhai o’r swyddogaethau yng Nghymru. Mae ganndynt bŵer i ganiatáu awdurdodau tân ac achub cyfun.

Rhaid i Weinidogion Cymru, dan FRSA 2004, baratoi ac adolygu Fframwaith Cenedlaethol Tân ac Achub. Rhaid i’r Fframwaith gyflwyno blaenoriaethau ac amcanion ar gyfer yr awdurdodau tân ac achub, a gall gynnwys canllawiau’n ymwneud â chyflawni eu swyddogaethau a materion eraill sy’n ymwneud ag awdurdodau tân ac achub fel sy’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru.

Nid oes unrhyw erthyglau am y pwnc hwn