Diffyg atgyweirio

Mae gan awdurdodau lleol swyddogaethau mewn perthynas â sicrhau bod adeiladau a ddefnyddir fel tai o safon dderbyniol. Cyflwynodd Rhan 1 o'r Housing Act 2004 (HA 2004) y system mesur iechyd a diogelwch ar gyfer tai. Mae'r system yn cynnwys ystod eang o ddiffygion tai ac yn cwmpasu llawer mwy na'i rhagflaenydd, y safon ffit i bobl fyw, o dan yr Housing Act 1985, a oedd ond yn cynnwys nifer gyfyngedig o ddiffygion.

Mae Rhan 1 o HA 2004 yn ymwneud â gorfodi'r safonau yn y sector preifat. Ymdrinnir â safonau tai awdurdodau lleol mewn ffyrdd gwahanol, er enghraifft o dan yr Environmental Protection Act 1990.

Mae'r system mesur iechyd a diogelwch ar gyfer tai yn ffordd o ddarparu asesiad risg o beryglon mewn mangreoedd preswyl. Nodir dau gategori o beryglon yn adran 2 o'r HA 2004. Mae perygl yn golygu unrhyw berygl o niwed i iechyd a diogelwch meddiannydd gwirioneddol neu bosibl mewn annedd neu dŷ amlfeddiannaeth (HMO, gweler Rhan 2 o HA 2004) sy'n codi o ddiffyg yn yr annedd neu dŷ amlfeddiannaeth neu mewn unrhyw adeilad neu ar dir yn y cyffiniau (waeth a yw'r diffyg yn deillio o ganlyniad i adeiladu adeilad, diffyg cynnal a chadw neu atgyweirio, neu fel arall) (gweler adran 2(1) o'r HA 2004).

Mae'n rhaid i awdurdod lleol roi camau gorfodi ar waith os yw'n ystyried bod perygl categori 1 yn bodoli, a gall gymryd camau os yw’n ystyried bod perygl categori 2 yn bodoli. Mae nifer o wahanol fathau o gamau gorfodi y gellid eu rhoi ar waith gan awdurdod lleol, yn dibynnu ar yr amgylchiadau:

  • cyflwyno hysbysiad gwella;
  • rhoi gorchymyn gwahardd;
  • cyflwyno hysbysiad ymwybyddiaeth o berygl;
  • rhoi camau brys penodol ar waith;
  • gorchmynion dymchwel;
  • gorchmynion clirio slymiau.

Gwneir darpariaethau hefyd yn Rhan 1 o HA 2004 mewn perthynas ag apeliadau ac o ran y canllawiau y gall Gweinidogion Cymru eu cyhoeddi ar arfer swyddogaethau gorfodi awdurdodau lleol.

Nid oes unrhyw erthyglau am y pwnc hwn